Wat eet je met Keti Koti? Heri Heri natuurlijk! Dit is het recept

Vandaag, 1 juli, wordt in Nederland Keti Koti gevierd. Deze feestdag gaat over de afschaffing van de slavernij in Suriname en de Nederlandse Antillen in 1863. En wat hoort daar onlosmakelijk bij? Heri Heri. Dit gerecht is geen bijzaak, het ís de viering. Chef Emmo Achthoven deelt zijn recept voor traditionele Heri Heri speciaal, in het teken van Keti Koti.

Wat is Keti Koti eigenlijk?

Keti Koti is een herdenkings- en feestdag uit Suriname om de vrijheid en waardigheid van de mens te vieren. De naam komt uit de Surinaamse taal, het Sranantongo, en je spreekt het uit als “Kittie Kottie”. ‘Gebroken ketenen’ betekent het, verwijzend naar de boeien waarmee mensen werden vastgemaakt als ze tot slaaf gemaakt waren. Op 1 juli staan we stil bij de strijd en het leed van voorouders, maar vieren we ook de vrijheid en gelijkheid die volgden op de afschaffing van de slavernij.

Na ruim 200 jaar slavernij, waarbij Nederland zo’n 600.000 Afrikanen naar de koloniën bracht, werd op 1 juli 1863 officieel de slavernij afgeschaft. Nu ja, afgeschaft… de tot slaaf gemaakten moesten nog tien jaar verplicht doorwerken. Pas in 1873 waren ze écht vrij.

Hoe vieren mensen Keti Koti?

In Suriname begint de dag vaak met de Bigi Spikri, een kleurrijke optocht in traditionele kleding. Bigi Spikri betekent ‘grote spiegel’, omdat mensen zichzelf bewonderden in de winkelruiten van Paramaribo. Die traditionele kleding zit vol verborgen boodschappen. De Angisa, een kunstig gevouwen hoofddoek, was vroeger een geheime communicatietool. Van de ingetogen ‘low-ede’ voor rouw tot de pittige ‘feida-vouw’ met drie omhoogstaande punten: deze doeken schreeuwen identiteit en trots.

Ook in Nederland zijn er Keti Koti-herdenkingen en – festivals, zo is er een Keti Koti festival op het Museumplein in Amsterdam, maar bijvoorbeeld ook in Rotterdam en Utrecht. Wie wel eens bij het Keti Koti Festival is geweest, weet dat je daar abnormaal goed kan eten. Eten is immers een belangrijk onderdeel van de geschiedenis én hoort bij een feest.

Heri Heri: soulfood ten top

De letterlijke betekenis van dit eenpansgerecht is “helen helen”. Heri Heri is ontstaan op de plantages uit wat voorhanden was: aardvruchten (cassave, zoete aardappel en banaan), vis en ei. Wat toen noodzaak was, is nu een gerecht vol betekenis en smaak. Heri Heri staat voor veerkracht, trots en bovenal: verbondenheid. Dus maak vandaag eens Heri Heri. Herdenk, vier en proef de vrijheid.

Zo maak je Heri Heri

• Spoel het zout van de bakkeljauw en week deze 15 minuten in ruim koud water.
• Neem vers water en kook de bakkeljauw 20 minuten. Proef de bakkeljauw! Is hij nog te zout naar jouw smaak? Kook dan weer vers water en zet de bakkeljauw nog een keer op.
• Pluis de vis en voel goed of je alle graten hebt verwijderd.
• Verhit 100 milliliter kokosolie ongeraffineerd in een ruime hapjespan en bak de bakkeljauw op halfhoog vuur in ongeveer 10 minuten mooi bruin.
• Voeg vervolgens de madame-jeanette toe en bak nog 5 minuten.
• Breng 1 liter water met een klein beetje zout aan de kook en kook de cassave in ongeveer 20 minuten gaar.
• Breng 2 liter water met een klein beetje zout aan de kook en kook de napi, zoete aardappel, dasi taya en bananen gaar.
• Alles is gaar als je er met een vork doorheen kunt prikken.
• De gele banaan is als eerste gaar, na ongeveer 10 minuten, haal deze uit de pan en houd deze apart.
• De dasi taya, groene banaan, de napi en zoete aardappel zijn na ongeveer 15 tot 20 minuten gaar.
• Houd de bananen en dasi taya warm en laat de napi en zoete aardappel afkoelen, zodat je de schil kunt verwijderen.
• Verwijder de madame-jeanette aan het steeltje of met een lepel. Je kunt de peper op een schaaltje apart erbij serveren.

Heri Heri serveren

Snij de aardvruchten en bananen in stukken van ongeveer 1 cm. Verdeel de aardvruchten en bananen in een rondje en leg de bakkeljauw in het midden. Verhit de laatste 50 milliliter kokosolie en giet deze vlak voor het opdienen nog even over de bakkeljauw voor een mooi effect.

Lees ook:

• Surinaams eten in Amsterdam: deze (afhaal) adressen wil je kennen
• Gruwelijk lekker: Surinaamse kippenpotensoep
• Recept: Surinaamse papaya salade