EU wil extra belasting op vet, zout en suiker: belastingbetaler wéér de dupe?!
De EU wil belasting op ongezond voedsel en dat roept allerlei vraagtekens op. In Brussel overweegt men om een belasting in te voeren op sterk bewerkte voedingsmiddelen die hoog zijn in vet, suiker en zout. Het idee is om gezond eten te stimuleren door het ongezonde eten duurder te maken. Maar wacht eens even: waarom gezond eten niet goedkoper maken? Is dit plan wel zo goed en eerlijk, of gewoon een manier om nog meer belasting uit burgers te trekken die het financieel al steeds zwaarder hebben?
Wij vinden: de overheid zou zich niet moeten richten op meer belasting, maar juist op maatregelen die gezond eten goedkoper en aantrekkelijker maken. We deden al eerder een oproep aan de regering: maak groente en fruit btw-vrij! Maar nee, de EU gooit het over een andere boeg.
Hoe kan deze belasting bijdragen aan een gezonder Europa?
Het verhaal van de EU: de reden dat Brussel met dit voorstel komt, is niet zonder reden. Hart- en vaatziekten zijn de belangrijkste doodsoorzaak in de EU, met jaarlijks meer dan 1,7 miljoen sterfgevallen als gevolg van deze aandoeningen. Er is steeds meer bewijs dat een hoog verbruik van bewerkte voedingsmiddelen nauw samenhangt met obesitas, diabetes en andere ernstige gezondheidsproblemen. De EU hoopt met deze belasting de consumptie van vet, zout en suiker te verlagen, wat zou kunnen bijdragen aan het vermijden van deze ziekten.
Geld voor gezondheidsbevorderende programma’s
De commissie stelt ook dat de opbrengsten van deze belasting gebruikt zouden worden voor gezondheidsbevorderende programma’s in de EU. Het idee van de EU is simpel: verhoog de kosten van ongezond voedsel, zodat mensen meer geneigd zijn om gezondere keuzes te maken. Dit zou kunnen helpen om de aantal doden door hart- en vaatziekten met 20% te verminderen. Klinkt goed? Of is dit allemaal weer een manier om de belastingdruk te verhogen zonder concrete actie op andere vlakken?
De reacties: een belasting of een verdienmodel?
Natuurlijk gaat een dergelijke maatregel niet zonder controverse. Online reacties op het nieuws over deze mogelijke belasting zijn niet mals. Veel mensen zijn ontevreden over het idee dat er weer belasting wordt geheven, terwijl de gezonde alternatieven niet voldoende aantrekkelijk of betaalbaar worden gemaakt.
Indyjones merkt terecht op: “Let maar op, dit wordt binnen de kortste keren geregeld, terwijl de beloofde BTW-verlaging op groente en fruit er nooit is gekomen.”
Femxxx39 gaat verder met de opmerking: “Belasting op alles, terwijl ze in Den Haag niets oplossen. Maak gezond eten dan gelijk goedkoper.”
Spiderwoman68 haalt het probleem aan: “Alles wordt afgestraft met hogere belastingen, terwijl er niets wordt gedaan om gezonde producten goedkoper te maken.”
Gezonde keuzes maken bevorderen
Er is duidelijk veel frustratie over het feit dat de overheid steeds vaker belastingheffingen introduceert op ongezonde producten, maar niet dezelfde aandacht besteedt aan het betaalbaar maken van gezonde producten. De prijsverschillen tussen gezonde en ongezonde voeding zijn in de afgelopen jaren alleen maar groter geworden, wat het voor veel mensen moeilijk maakt om de gezonde keuze te maken.
Prijsverschil tussen gezond eten en junkfood: absurd
De cijfers zijn verontrustend. De afgelopen tien jaar is de prijs van groente en fruit met bijna 20% gestegen! Gezonde producten zoals appels, paprika’s en avocado’s zijn aanzienlijk duurder geworden, terwijl junkfood juist spotgoedkoop is. Een donut kost bijvoorbeeld slechts 40 cent, een Mars 50 cent, en een roze koek slechts 23 cent. Daarentegen betaal je voor een appel al snel 80 cent, voor een paprika 75 cent, en voor een avocado meer dan 1,29 euro (prijspeil mei 2023). Deze prijsverschillen maken het voor veel mensen lastig om gezonde keuzes te maken.
Oplossing: nul procent btw op groente en fruit
Het idee van een belasting op ongezonde producten wordt door velen gezien als een verdienmodel voor de overheid, waarbij de melkkoe van Nederland (de belastingbetaler) weer verder wordt uitgemolken. Gezond eten zou betaalbaarder moeten zijn, zodat iedereen – ongeacht inkomen – de keuze kan maken om gezonder te eten. Het belastingklimaat rondom groente en fruit is iets dat al jarenlang onderwerp van discussie is, maar concrete actie blijft uit. Zero procent btw op groente en fruit zou de oplossing kunnen zijn, maar dat blijft vooralsnog een droom.
Gezond Europa: blut Europa?
De mogelijke belasting op vet, zout en suiker is een stap in de richting van een gezonder Europa, maar de grote vraag is: waarom maken we gezond eten niet eenvoudiger en goedkoper? Als we echt willen dat mensen gezondere keuzes maken, moet de overheid de belasting op gezonde producten verlagen, zodat gezonde voeding niet duurder is dan junkfood. De EU kan gezonde keuzes stimuleren, maar het moet niet ten koste gaan van de portemonnee van de consument. Eens?
Lees ook:
